Δευτέρα 04.03.2024 ΚΕΡΚΥΡΑ

Νόηση του «τι είναι», οργανική και τεχνητή

ΚΩΣΤΑΣ ΣΠΙΓΓΟΣ
09 Σεπτεμβρίου 2023 / 16:11
ΚΩΣΤΑΣ ΣΠΙΓΓΟΣ

Η κάθε γλώσσα είναι ένα σύνθετο παράγωγο της σκέψης, αυτού του εσωτερικού διαλόγου που φυτρώνει μέσα από ένα συναίσθημα και κόβει σε κομμάτια τον κόσμο

Όλα τα ερωτήματα σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη θα πρέπει πρώτα να έχουν συμπεριλάβει τις απαντήσεις σχετικά με την ίδια τη νοημοσύνη, σε μια προσπάθεια να δούμε το φαινόμενο που αυτή αποτελεί γενικά, εκκινώντας αναγκαστικά από την οργανική, φυσική νοημοσύνη όπως τη βιώνουμε οι άνθρωποι. Αφού η νοημοσύνη αξιολογείται μέσω των λεκτικών περιγραφών μας, το ειδοποιό χαρακτηριστικό της, τόσο το εξωτερικά φαινόμενο όσο και το εσωτερικά συνειδητοποιούμενο, δεν μπορεί παρά να αντιστοιχεί σε συγκεκριμένες λέξεις. Οι λέξεις αυτές είναι οι «τι» και «είναι». Το ερώτημα που σχηματίζουν αφορά είτε ολόκληρο τον κόσμο είτε οποιοδήποτε από τα μέρη του.

Το ερώτημα αυτό  οδηγεί μέχρι σήμερα σε ατέρμονες διαφωνίες και ενίοτε και σε βάλτους, τη φιλοσοφική και επιστημονική σκέψη. Διότι… τι είναι το «τι είναι»; Και ποιος το ρωτάει; (Να δύο ακόμη ερωτήσεις, καταρχήν αδιόρατες). Η δεύτερη απάντηση είναι ευκολότερη: το ρωτάει αυτός που αισθάνεται και σκέφτεται. Είσαι μπροστά μου και σε αγγίζω…: σε αισθάνομαι. Φεύγεις ή κλείνω τα μάτια ή μένεις μπροστά μου και δεν σε αγγίζω…: τώρα, σε σκέφτομαι… Και κάποια στιγμή, μπορεί και να αναρωτηθώ, τι είσαι και εσύ…

Ρωτώντας «τι είναι», ουσιωδώς δεν κάνω άλλο παρά ζητώ να μετατρέψω αυτά που ζω και αισθάνομαι σε μια γλώσσα, δηλαδή σε μια σειρά συμβόλων που είναι αμφίδρομα μετατρέψιμη σε ζωή, δηλαδή σε αναμνήσεις και σχέδια για το μέλλον, αλλά και σε συναισθήματα. Η κάθε γλώσσα είναι ένα σύνθετο παράγωγο της σκέψης, αυτού του εσωτερικού διαλόγου που φυτρώνει μέσα από ένα συναίσθημα και κόβει σε κομμάτια τον κόσμο, μετατρέποντάς τον σε ηχητικά -και με τη γραφή και οπτικά- σύμβολα. Ατόφια ή και σε μίγματα, συνδυασμούς, συνθέσεις, αναλύσεις, προσθέσεις, αφαιρέσεις και τομές. Αυτό ήταν μέχρι πρότινος ένα προνόμιο μόνο του ανθρώπου, τελευταία –φαίνεται  πως– είναι και των μηχανικών, ηλεκτρονικών δημιουργημάτων κατ' εικόνα της σκέψης μας, των υπολογιστών.

Μια γλώσσα μπορεί να προορίζεται αμιγώς για ιδιωτική χρήση ή για δημόσια. Στην πρώτη περίπτωση επικοινωνούμε με τον εαυτό μας, στη δεύτερη με οτιδήποτε δεν είναι εαυτός. Επίσης, το άλλο πολύ σημαντικό είναι ότι αν θεωρήσουμε ως δευτερογενή πραγματικότητα αυτά που συμβαίνουν ως παρακολουθήματα της πρωτογενούς, ως μετασχηματισμός των πρωτογενών συμβάντων, τότε στα σύμβολα με ευρεία έννοια μπορούμε να συμπεριλάβουμε και τα χημικά συμβάντα μέσα στο σώμα μας, τις ορμόνες και μέσα στον εγκέφαλο μας, τους νευροδιαβιβαστές, ακόμη και τα γονίδια μας. Έτσι, προκύπτουν κι άλλες μορφές λόγου, δηλαδή τεμαχισμού του όλου κόσμου, π.χ. η «γλώσσα» των συγκινήσεων, η «γλώσσα» των οργάνων μας, η «γλώσσα» των κυττάρων μας, των ιών, των γονιδίων και της εξέλιξης όλων των ειδών ζωής κ.ά.

ΦΩΤΟ@pixabay

ΚΩΣΤΑΣ ΣΠΙΓΓΟΣ

Ο Κωνσταντίνος Χρ. Σπίγγος γεννήθηκε το 1971 στον Πειραιά και αποφοίτησε από το 3ο Λύκειο Χαϊδαρίου. Είναι νευρολόγος, απόφοιτος της Ιατρικής Σχολής του Παν/μίου Αθηνών και ειδικευθείς στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής, στο Γενικό Νοσοκομείο Αθηνών «Γ. Γεννηματάς» και στο Ινστιτούτο Νευρολογίας του Λονδίνου το 1999, όπου του απονεμήθηκε το Δίπλωμα Κλινικής Νευρολογίας από το πανεπιστήμιο UCL. Είναι μέλος της Ελληνικής Νευρολογικής Εταιρίας και της Ελληνικής Εταιρίας Κεφαλαλγίας από το 2004. Στα πλαίσια της κλινικής του δραστηριότητας, ως ειδικός νευρολόγος, έχει διατελέσει επιστημονικός συνεργάτης του Γ. Ν. Α. «Γ. Γεννηματάς», του ιδιωτικού θεραπευτηρίου «Υγεία», καθώς και επιμελητής του Γενικού Νομαρχιακού Νοσοκομείου Κέρκυρας. Έχει δεκάδες διεθνείς και ελληνικές δημοσιεύσεις και συμμετοχές σε επιστημονικά συνέδρια. Από το 2003 ζει και εργάζεται ως ιδιώτης γιατρός στην Κέρκυρα. Εκ παραλλήλου, ασκεί δραστηριότητες επιστημονικού συγγραφέα με εξειδίκευση στη Νευρολογία και στην Ψυχιατρική, δραστηριότητες ενημέρωσης και επιμόρφωσης στον τομέα της Νευρολογίας και της Ψυχιατρικής και στον ευρύτερο τομέα των σχέσεων ιατρού - ασθενούς, δραστηριότητες επιστημονικού συμβούλου και εκπαιδευτή για λογαριασμό εταιριών του φαρμακευτικού τομέα, καθώς και πολυετή δραστηριότητα στον τομέα της μετάφρασης και επιμέλειας κειμένων και βιβλίων ιατρικού και ευρύτερου ιατρο-κοινωνικού ενδιαφέροντος. Έχει διατελέσει εκλεγμένο μέλος ΔΣ της Ελληνικής Εταιρίας Κεφαλαλγίας και του Ιατρικού Συλλόγου Κέρκυρας. Από το 2003 έως το 2009 υπήρξε επιστημονικός διευθυντής και τακτικός αρθρογράφος του περιοδικού εκλαϊκευμένης ιατρικής «Popular Medicine», μηνιαίου ένθετου της εφημερίδας «Καθημερινή». Σήμερα αρθρογραφεί στην εβδομαδιαία στήλη «Με κρότους και ψίθυρους» της κερκυραϊκής εφημερίδας «Καθημερινή Ενημέρωση» και είναι παραγωγός του ραδιοφωνικού ενθέτου «Επισυνάψεις» στον Κύμα FM 90,3. Έχει συγγράψει το βιβλίο εκλαϊκευμένης νευροεπιστήμης «Γνωστικός και ψυχικός εγκέφαλος» (2014), τη συλλογή έμμετρου και πεζού λόγου «Χρήζεις προστασίας» (2018), τη συλλογή φιλοσοφικού χαρακτήρα δοκιμίων «Επισυνάψεις» (2019) και την ποιητική συλλογή «Καλούπια αναπνοών» το 2021. Συμμετέχει στο καθημερινό κοινωνικό και πολιτικό γίγνεσθαι με συχνές διαλέξεις, παρουσιάσεις, εισηγήσεις, άρθρα γνώμης, δημόσιες παρεμβάσεις και πολιτική δράση.