«Αυτή» η γυναίκα, «αυτός» ο άντρας!

Είναι κοινή εμπειρία όλων σχεδόν των ανθρώπων: αδυνατούμε να φανταστούμε μία ζωή ατομική χωρίς την παρουσία άλλων, έστω και ενός. Κάνουμε το παν για να ανακουφίσουμε αυτή την ανάγκη, αυτή τη δίψα, δεν βγαίνει από το μυαλό μας, ακριβώς σαν να μην έχουμε πιει νερό για ώρες. 

Με άλλα λόγια ο άνθρωπος διαθέτει ένα τέτοιο ψυχισμό που μπορούμε να πούμε πώς γεννιέται μισός. Το «έτερον ήμισυ» είναι το αντικείμενο μιας ατέρμονης αναζήτησης, η οποία σταματά μόνο όταν ικανοποιηθεί πλήρως και το συναίσθημα. Η ανάγκη αυτή εκτείνεται πολύ πέρα από τη βιολογική, την ενστικτώδη της διάσταση. Προφανώς εμπεριέχει σε σημαντικό βαθμό και αυτήν, αλλά η ένωση με τον άλλον άνθρωπο είναι σε μεγάλο βαθμό, αν όχι καθοριστικό, μια καθαρά συναισθηματική και όχι σαρκική υπόθεση. 

Άλλωστε, δεν επιζητείται η οποιαδήποτε ένωση, που θα κρινόταν από την αισθητική της αφής ή έστω και της όσφρησης, αλλά μια πολύ συγκεκριμένη, που ευθύνεται για ένα γούστο τόσο λεπτό, που για πολλές και πολλούς δεν πραγματώνεται και ποτέ – ποτέ δεν βρίσκουν αυτό το έτερον ήμισυ, αν και κάτι τους έχει καταστήσει, με τρόπο παράξενο, σίγουρους ότι υπάρχει. Δεν θέλουμε έναν άντρα ή μια γυναίκα, αλλά «αυτή» τη γυναίκα ή «αυτόν» τον άντρα. Σαν μια παλιά ανάμνηση, σαν κάτι γνώριμο ανέκαθεν. Όσο η ανάγκη δεν πληρούται, αναζητούνται υποκατάστατα και κάθε ένα από αυτά λειτουργεί ως βάλσαμο σε ανοιχτή πληγή˙ συχνά αυτό είναι η τέχνη. Τα παιδιά της τέχνης, όπως τα ποιήματα και τα μυθιστορήματα μας, οι μουσικές μας κλπ. παρέχουν μια γερή παρηγοριά ως προς την απώλεια.

Ο σκοπός μιας τέτοιας ένωσης πάει λοιπόν πολύ πιο πέρα από τη δημιουργία απογόνων, όπως υπαγορεύει η βιολογική ερμηνεία – άλλωστε, η απόκτηση παιδιών διόλου δεν τερματίζει την ερωτική αναζήτηση. Δεν θα ήταν υπερβολή εάν λέγαμε, παραβιάζοντας τη θεωρία της εξέλιξης, ότι εδώ, η βιολογία απλώς εκμεταλλεύεται ένα ανθρώπινο δεδομένο το οποίο, πώς να το πούμε, μοιάζει να προηγείται αυτής. Μια… ψυχή τέτοια, που προηγείται του κυττάρου και που μας παραπέμπει ευθέως στο Θεό και στη θρησκεία.

Ούτε και η ψυχολογική διάσταση μοιάζει να επαρκεί για την απάντηση στο τι είναι αυτό που ψάχνουμε και γιατί,  δηλαδή η εξήγηση με βάση τη θεωρία των τραυμάτων, που θα πήγαινε κάπως έτσι: «κάποτε, σε τρυφερή ηλικία, ο ψυχισμός μας διαμορφώνεται ανεξίτηλα από κάτι που βιώνεται ως απώλεια και έκτοτε, η ανάγκη επούλωσης αυτού του τραύματος γίνεται η υπέρτατη συναισθηματική μας προτεραιότητα». Η διαχρονικότητα, η καθολικότητα, όσο και η ένταση και διάρκεια της ανθρώπινης ανάγκης για μια συναισθηματική ένωση με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά καθιστούν επιστημονικά επικίνδυνες και τις ερμηνείες με βάση την ψυχολογία.

Τι ψάχνουμε όταν τα μάτια μας προσεύχονται στην πανσέληνο, στις Περσείδες, στις ανατολές και στα βασιλεματα; Ξεκάθαρα – ξεκάθαρα, όχι τα σκέτα παιχνίδια των φώτων και των χρωμάτων…