Απορρίμματα… και μελέτες πολιτικών επιπτώσεων

Απορρίμματα… και μελέτες πολιτικών επιπτώσεων

Γράφει ο Νίκος Κορακιανίτης

15
Μαΐου / 2020

Η ανάγκη επιβάλει να επανέλθουμε στο ζήτημα των απορριμμάτων για την Κέρκυρα, το οποίο εξακολουθεί να υφίσταται και επιπρόσθετα ολοένα να γίνεται και πιο εκρηκτικό.
Μπορεί να άλλαξαν διοικήσεις, κυβερνήσεις, μπορεί να πέρασε ήδη ένας χρόνος από αυτές τις εξελίξεις, αλλά ο κίνδυνος να επανέλθουν άσχημες καταστάσεις για το νησί μας είναι πλέον μία “ανάσα δρόμος” (με δεδομένο την έναρξη της τουριστικής περιόδου).

Πολύς λόγος γίνεται για την μεταφορά των απορριμμάτων το τελευταίο διάστημα με αίσθηση αισιοδοξίας αλλά και με χαμόγελα, τώρα κιόλας που σύμφωνα με τους αρμόδιους, η διαδικασία φαίνεται να ολοκληρωθεί σύντομα(;)
Χαμόγελα και χαρούμενες ανακοινώσεις όλων των αρμοδίων αρχών (τόσο σε επίπεδο κυβέρνησης αλλά όσο και σε επίπεδο αυτοδιοικητικό Α’ και Β’ βαθμού). Κατ εξαίρεση εγκρίσεις για μεταφορά, παρά τον Περιφερειακό σχεδιασμό διαχείρισης απορριμμάτων, από τα αρμόδια όργανα του Υπουργείου (από τον Αύγουστο του 2019), συσκέψεις με συμφωνίες συστράτευσης για την επίτευξη αυτού του στόχου όλων των τοπικών εκπροσώπων (Βουλευτή, Περιφερειάρχη Ι.Ν. και Δημάρχων) αλλά και τελευταίες διαβεβαιώσεις ότι τα απορρίμματα θα μεταφερθούν χωρίς να πληρώσει ο Κερκυραίος με το πρώτο καράβι να αναμένεται για τα τέλη του Ιανουαρίου του 2020.

Και όχι το συγκεκριμένο άρθρο – σκέψεις, δεν έχει κανένα σκοπό να μειώσει, να ασκήσει κριτική, να μηδενίσει προσπάθειες. Αντιθέτως έχει σκοπό να αποτυπώσει την κατάσταση με ρεαλισμό, γιατί νομίζω ότι «Βλέπουμε το δέντρο και χάνουμε το δάσος».

Μεταφορά απορριμμάτων
Ήταν η εβδομάδα των εξελίξεων για την διαδικασία της μεταφοράς, με μια απόφαση που εγώ θα περίμενα να ήταν με απολυτή πλειοψηφία αφού ως γνωστόν όλοι τονίζουν ότι προς το παρών είναι η «μοναδική λύση» και μάλιστα χωρίς να προκαλεί νέο γύρο αντιδράσεων αλλά και αποριών.
Αντιθέτως είδα μια απόφαση κατά πλειοψηφία, με κοινή θέση των Δημάρχων Νότου και Βορρά, και μια τοποθέτηση του Πρώην Δήμαρχου Γ. Τρεπεκλή που ψήφισε παρών να τονίζει ότι θα πρέπει να επαναληφθεί ο διαγωνισμός, είδα μια τιμή να αλλάζει από τα 58 ευρώ στα 76, είδα έναν εργολάβο σε μία νύχτα να ρίχνει στο μισό την τιμή που είχε αρχικά προτείνει από τα 115 στα 76(!) και επίσης είδα τις προσφορές των άλλων δυο εργολάβων (δημοσιεύθηκαν στον ηλεκτρονικό τύπο) να είναι με πολύ χαμηλές τιμές… Είδα μία διαδικασία που αν μη τί άλλο δεν χαρακτηρίζεται.
Κοινή συνισταμένη των παραπάνω αυτοδιοικητικών – μελών του ΦΟΔΣΑ είναι οι αντιδράσεις για την αύξηση της τιμής (το είχα αναφέρει σε προηγούμενο άρθρο μου).
Έτσι για την ιστορία να πούμε ότι εγώ για πρώτη φορά βλέπω μειοδοτικό διαγωνισμό να γίνεται πλειοδοτικός.
Και σε όλα αυτά να συμφωνήσω για την κατεπείγουσα ανάγκη της Κέρκυρας. Ως πρώην αυτοδιοικητικός και Αντιπρόεδρος του ΣΥΔΙΣΑ όλες οι διαδικασίες ελέγχονταν από το Ελεγκτικό Συνέδριο το οποίο ενεργεί τον απαραίτητο έλεγχο νομιμότητας όλης της διαδικασίας,αφού ελέγχει τις πράξεις ή παραλείψεις όλων των οργάνων, τη νόμιμη ανάληψη της δαπάνης, την καταλληλόλητα και τη χρηματοπιστωτική ικανότητα των διαγωνιζόμενων, τη συμφωνία των όρων του υποβαλλόμενου σχεδίου συμβάσεως με τους όρους της πρόσκλησης – προκήρυξης και πολλά άλλα.

Εδώ λοιπόν προκύπτουν εύλογα ερωτήματα και γεννιούνται οι εξής απορίες:
·       η «κατ΄εξαίρεση» απόφαση της κυβέρνησης του προηγούμενου Αυγούστου για την μεταφορά των απορριμμάτων είναι ακόμα σε ισχύ;
·       Η απόφαση του τότε πολιτικού οργάνου (Απ. Δημοτικού συμβουλίου Δήμου Κέρκυρας του 2019) εκφράζει τους Νεοσύστατους Δήμους;
·        Όταν μιλάμε για μεταφορά, πέραν των 76ευρώ +φπα το κόστος εισόδου που θα πληρωθεί στην Κοζάνη (Περίπου 40 ευρώ) είναι εκτός του παραπάνω κόστους μεταφοράς;
·        Το ανταποδοτικό κόστος εισόδου (ως εισπρακτικό μέτρο του ΣΥΔΙΣΑ Τεμπλόνι) αφού θα αποδοθεί σε άλλο φορέα (ΔΙΑΔΥΜΑ Κοζάνης) και κατ επέκταση θα αφαιρεθεί από τον ΣΥΔΙΣΑ Κέρκυρας πως θα ανταπεξέλθει στα λειτουργικά του έξοδα ο ΧΥΤΑ Τεμπλονίου;

Tα λέω όλα αυτά γιατί μάλλον ξεχνάμε κάτι, ότι έως σήμερα δεν έχει αλλάξει ο περιφερειακός σχεδιασμός διαχείρισης απορριμμάτων και ότι ακόμα η διαδικασία μεταφοράς είναι κατ’ εξαίρεση διαδικασία η οποία χρειάζεται εγκρίσεις από Υπουργεία και Περιφέρειες.

Όσο αφορά τον Νέο Περιβαλλοντικό Νόμο που αλλάζει την Διοίκηση του ΦΟΔΣΑ τότε μιλάμε για «χειραγώγηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης», παρά για λύση του προβλήματος, αφού η Κυβέρνηση αντί να ασχοληθεί με την ουσία του ζητήματος ασχολείται μόνο με τα επικοινωνιακά ζητήματα απορριμμάτων(ανακοινώσεις για άμεσες λύσεις με την μεταφορά) και ουσιαστικά έχει αλλάξει το καθεστώς εκπροσώπησης του φορέα δύο φορές τους τελευταίους 6 μήνες (με αποτέλεσμα την δεδομένη πλέον παραβίαση του Εθνικού σχεδιασμού διαχείρισης απορριμμάτων).

Αλήθεια θυμάται κάνεις το εργοστάσιο ολοκληρωμένης διαχείρισης;
Η λύση είναι μία για την Κέρκυρα… το εργοστάσιο ολοκληρωμένης διαχείρισης το οποίο πραγματικά έχουμε ξεχάσει όλοι μας…. Έχουμε «κοιμηθεί» κάτω από το μαξιλάρι της μεταφοράς και θεωρούμε ότι όλα θα λυθούν.

Να υπενθυμίσω λοιπόν:
Από την προηγούμενη Δημοτική αρχή εγκρίθηκε η διαδικασία για την κατασκευή εργοστασίου ολοκληρωμένης διαχείρισης στο Τεμπλόνι 32εκ ευρώ με  δημόσια δαπάνη. Τα τεύχη δημοπράτησης που σύμφωνα με το Υπουργείο είναι μια τυπική διαδικασία γιατί δεν έχουν ακόμα εγκριθεί από τον περασμένο Οκτώβρη;
Με την ψήφιση του άρθρου 93 του Περιβαλλοντικού νομοσχεδίου τον ρόλο της δημοπράτησης θα πάρει η Περιφέρεια. Ο δημόσιος χαρακτήρας της επένδυσης αυτής έχει διασφαλιστεί; H μήπως να περιμένουμε Νέα ΣΔΙΤ;

Για το συγκεκριμένο έργο υπήρχε διασφαλισμένη χρηματοδότηση η οποία 1 χρόνο μετά είναι απλά στο συρτάρι. Αν λοιπόν θα έπρεπε μα εκμεταλλευτούμε την κατ εξαίρεση έγκριση για μεταφορά των απορριμμάτων στην Κοζάνη αυτή δεν θα ήταν εν μέσω Κορονοϊού;

Όταν Πανελλαδικά όλοι οι δρόμοι ήταν κλειστοί;

‘Όταν τα λιμάνια ήταν κλειστά και θα μπορούσαν να περάσουν τα απορρίμματα χωρίς σταθμούς μεταφόρτωσης;

Ας μου επιτραπεί αλλά θεωρώ ότι  πανδημία και η καραντίνα ήταν το άλλοθι των αρμόδιων αρχών, αλλά ακόμα και αυτές δεν μπορούν να δικαιολογήσουν την κατάσταση αυτή.

Η κατάσταση στο Τεμπλόνι ποτέ μέχρι σήμερα δεν ήταν τόσο επιβαρυμένη.
Η οριστική αποκατάσταση των τριών κυττάρων ήταν σε εξέλιξη από την προηγούμενη Δημοτική αρχή, με εργολάβο εγκατεστημένο και φυσικό αντικείμενο 9 μηνών για την αποπεράτωσή του. Σήμερα, οι τροποποιήσεις της μελέτης έρχονται η μία μετά την άλλη, με μοναδικό αποτέλεσμα να προστίθενται χιλιάδες τόνοι σκουπιδιών εντός των κυττάρων (όταν αυτά τα κύτταρα εδώ και τρία χρόνια είχαν κλείσει με Δικαστική απόφαση).

Παρατηρείται να λήγει ο χρόνος της προσωρινής εναπόθεσης των δεμάτων των δύο οικοπέδων χωρίς να γίνεται διαδικασία για το πού θα καταλήξει τελικά το υπόλειμμα αυτό , αλλά  κυρίως επισημαίνεται η προβληματική λειτουργία της ενδιάμεσης διαχείρισης για όλο το διάστημα των χειμερινών μηνών και πριν την εκκίνηση της Καλοκαιρινής περιόδου.

Οι εξαγγελίες της Κυβέρνησης και τα Νομοθετήματα έχουν άμεσο αντίκτυπο στα θέματα διαχείρισης απορριμμάτων της Κέρκυρας.
Μια ορθολογική μετάβαση θα ήταν όλα αυτά που θα επέλθουν ως λύσεις να είναι αποτέλεσμα μελέτης και πρότασης του ήδη υφιστάμενου ΦΟΔΣΑ που φέρει την αποκλειστική ευθύνη για το θέμα αυτό.

Από την άλλη ο Κερκυραίος είναι κοντά στις εκάστοτε δημοτικές αρχές αφού σε αυτές απευθύνεται πιο άμεσα για να του λύσουν το πρόβλημα. Και τα απορρίμματα είναι πρόβλημα καθημερινότητας.
Τα σοβαρά αυτά ζητήματα δυστυχώς δεν λύνονται εξ αποστάσεως και δίχως διαβούλευση….

Νίκος Κορακιανίτης, πρώην Αντιπρόεδρος ΣΥΔΙΣΑ