Η Κούβα χρειάζεται καύσιμα τώρα

ΑΘΗΝΑ. Η Κούβα βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με μια κατάσταση ανοιχτής ενεργειακής και κοινωνικής κρίσης, καθώς το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας λειτουργεί στα όρια της κατάρρευσης και η κυβέρνηση αναζητά επειγόντως τρόπους να εξασφαλίσει καύσιμα ακόμη και για τις βασικές λειτουργίες του κράτους. Ο υπουργός Ενέργειας Βισέντε δε λα Όλεβι δήλωσε στα κρατικά κουβανικά μέσα ότι «δεν υπάρχει απολύτως καθόλου diesel και καθόλου fuel oil», ενώ χαρακτήρισε «κρίσιμη» την κατάσταση του εθνικού συστήματος ηλεκτροδότησης. Σύμφωνα με Reuters, Guardian και κουβανικές κρατικές ανακοινώσεις της UNE, οι διακοπές ρεύματος στην Αβάνα και στις επαρχίες φθάνουν πλέον τις 20 έως 22 ώρες ημερησίως. (reuters.com)

Η κρίση δεν αφορά πλέον μόνο την ηλεκτροδότηση αλλά το σύνολο της καθημερινής ζωής. Η υδροδότηση διακόπτεται επειδή οι αντλίες δεν λειτουργούν, τα τρόφιμα αλλοιώνονται λόγω έλλειψης ψύξης, οι μεταφορές έχουν περιοριστεί δραματικά και πολλά νοσοκομεία λειτουργούν με εφεδρικές γεννήτριες που επίσης αντιμετωπίζουν πρόβλημα τροφοδοσίας. Η UNE προειδοποίησε ότι στις ώρες αιχμής έως και το 70% της χώρας μπορεί να μείνει χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, ενώ το Reuters και το El País μεταδίδουν ότι στην Αβάνα καταγράφονται πλέον καθημερινές διαμαρτυρίες κατοίκων. (elpais.com)

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ρωσία παραμένει ο μοναδικός μεγάλος σύμμαχος που επιχειρεί ακόμη να στηρίξει ενεργειακά την Αβάνα με αποστολές πετρελαίου. Ωστόσο, σύμφωνα με Financial Times, Bloomberg και OilPrice, μετά το ρωσικό δεξαμενόπλοιο «Anatoly Kolodkin» που έφθασε στην Κούβα τον Μάρτιο μεταφέροντας περίπου 730.000 βαρέλια αργού, δεν έχει επιβεβαιωθεί νέα μεγάλη παράδοση καυσίμων. Άλλο ρωσικό δεξαμενόπλοιο που θεωρείται ότι κατευθυνόταν προς την Κούβα παραμένει ακινητοποιημένο στον Ατλαντικό ή αλλάζει πορεία, καθώς βρίσκεται υπό αμερικανικές κυρώσεις και οι ασφαλιστικές και ναυτιλιακές εταιρείες αποφεύγουν πλέον να εμπλακούν σε μεταφορές προς την Κούβα. (oilprice.com)

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αυξήσει δραστικά την πίεση. Σύμφωνα με Council on Foreign Relations και Reuters, η κυβέρνηση Τραμπ έχει προειδοποιήσει ότι θα εξετάζει κυρώσεις ή δασμούς εναντίον κρατών, πλοιοκτητών και εταιρειών που διευκολύνουν την προμήθεια πετρελαίου προς την Κούβα. Αυτή η πολιτική έχει ήδη περιορίσει δραματικά τις αποστολές καυσίμων τόσο από τη Βενεζουέλα όσο και από τρίτες χώρες, δημιουργώντας συνθήκες σχεδόν πλήρους ενεργειακής ασφυξίας για την Αβάνα. (cfr.org)

Η Κίνα, αντίθετα, έχει επιλέξει να κινηθεί σε διαφορετική κατεύθυνση. Σύμφωνα με κινεζικά, κουβανικά και ισπανόφωνα μέσα, το Πεκίνο αποφεύγει προς το παρόν την άμεση εμπλοκή σε μεγάλες αποστολές πετρελαίου που θα μπορούσαν να προκαλέσουν σύγκρουση με τις αμερικανικές κυρώσεις και επενδύει κυρίως στη μεσοπρόθεσμη αναδιάρθρωση του κουβανικού ενεργειακού συστήματος. Μέχρι τις αρχές του 2026 είχαν εγκατασταθεί περισσότερα από 50 φωτοβολταϊκά πάρκα με κινεζική τεχνολογία, ενώ προχωρά και η εγκατάσταση συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας με μπαταρίες για τη σταθεροποίηση του δικτύου. (socialistchina.org)

Η ίδια όμως η κουβανική κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι αυτά τα έργα δεν μπορούν να αποτρέψουν τη σημερινή κατάρρευση. Τα φωτοβολταϊκά απαιτούν χρόνο, συστήματα αποθήκευσης και εκσυγχρονισμό του δικτύου, ενώ το άμεσο πρόβλημα είναι ότι η χώρα δεν διαθέτει σήμερα καύσιμα ούτε για τις εφεδρικές γεννήτριες. Γι’ αυτό η κυβέρνηση προχωρά ήδη σε μέτρα έκτακτης ανάγκης, επιτρέποντας ιδιωτικές εισαγωγές φωτοβολταϊκών, μπαταριών και inverter, μεταβάλλοντας τις τιμές καυσίμων ανάλογα με το κόστος εισαγωγής και επιχειρώντας να διασώσει κρίσιμες υποδομές όπως νοσοκομεία και αντλιοστάσια. (reuters.com)