Ποιοι κερδίζουν και ποιοι χάνουν από τον «απάτητο» Χαλικούνα

ΚΕΡΚΥΡΑ. Η ένταξη της παραλίας Χαλικούνα στις «απάτητες» δεν είναι απλώς ένα περιβαλλοντικό μέτρο. Είναι αλλαγή οικονομικού και χωρικού μοντέλου: μειώνει τη βραχυπρόθεσμη εκμετάλλευση και αυξάνει τη μακροπρόθεσμη αξία του τοπίου. Το αν θα οδηγήσει σε αναβάθμιση ή απαξίωση εξαρτάται σχεδόν εξ ολοκλήρου από το αν η τοπική διαχείριση θα καταφέρει να μετατρέψει τον περιορισμό σε οργανωμένη ποιότητα.

Η ένταξη της παραλίας Χαλικούνα στο καθεστώς των «απάτητων παραλιών» σηματοδοτεί μια ουσιαστική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η ακτογραμμή μπροστά από τη λίμνη Κορισσίων, χωρίς όμως να μεταβάλλει το γεγονός ότι η ευρύτερη περιοχή είναι ήδη ενταγμένη στο δίκτυο Natura.

Το νέο καθεστώς δεν αφορά το σύνολο της προστατευόμενης περιοχής, αλλά συγκεκριμένα τον αιγιαλό και τη στενή λωρίδα γης με τις αμμοθίνες, η οποία λειτουργεί ως φυσικό όριο ανάμεσα στο Ιόνιο, δυτικά, και τη λιμνοθάλασσα, ανατολικά. Πρόκειται για μια επιμήκη λωρίδα μήκους περίπου τριών χιλιομέτρων, από την περιοχή του Ίσσου έως το νότιο άνοιγμα της λιμνοθάλασσας.

Στο νέο αυτό πλαίσιο δεν απαγορεύεται η παρουσία των πολιτών ούτε η απλή χρήση της παραλίας. Παραμένει δυνατή η πρόσβαση, το μπάνιο, το περπάτημα και γενικά η ήπια αναψυχή. Αυτό που αλλάζει ριζικά είναι ότι παύει να επιτρέπεται οποιαδήποτε μορφή οργανωμένης ή επιχειρηματικής εκμετάλλευσης του αιγιαλού.

Δεν μπορούν πλέον να τοποθετηθούν ομπρέλες και ξαπλώστρες, να λειτουργήσουν beach bars ή καντίνες, να εγκατασταθούν υποδομές ή να οργανωθούν δραστηριότητες με μόνιμη ή ημιμόνιμη παρουσία εξοπλισμού. Απαγορεύεται επίσης η κίνηση και στάθμευση οχημάτων πάνω στην άμμο ή στις θίνες, καθώς και η διάνοιξη νέων δρόμων. Με άλλα λόγια, η παραλία παραμένει ανοιχτή, αλλά «απογυμνώνεται» από κάθε μορφή οργανωμένης χρήσης.

Αυτό έχει άμεσες συνέπειες και στον τρόπο πρόσβασης. Ενώ τυπικά η πρόσβαση δεν περιορίζεται, στην πράξη γίνεται λιγότερο εύκολη, καθώς δεν υπάρχουν πλέον επιχειρήσεις που λειτουργούν ως άτυπες πύλες εισόδου και υποστήριξης. Οι επισκέπτες καλούνται να προσεγγίζουν την παραλία από συγκεκριμένα σημεία, να σταθμεύουν σε απόσταση και να περπατούν, ενώ δεν επιτρέπεται η δημιουργία νέων διελεύσεων μέσα στις θίνες.

Η αλλαγή αυτή μεταφέρει και το οικονομικό βάρος από τη βραχυπρόθεσμη εκμετάλλευση στη μακροπρόθεσμη αξία του τοπίου. Ακίνητα που βασίζονταν στη δυνατότητα άμεσης παραλιακής δραστηριότητας ή σε προσδοκίες ανάπτυξης οργανωμένων χρήσεων χάνουν το βασικό τους πλεονέκτημα. Αντίθετα, ιδιοκτησίες που αξιοποιούν τη φυσικότητα, τη θέα και την ησυχία, χωρίς εξάρτηση από μαζική χρήση της παραλίας, ενδέχεται να ενισχυθούν μεσοπρόθεσμα, καθώς η περιοχή αποκτά χαρακτηριστικά σπανιότητας και προστατευμένου τοπίου.

Καθοριστικό ρόλο στην εξέλιξη αυτή παίζει ο Δήμος Νότιας Κέρκυρας, ο οποίος καλείται να μετατρέψει τη θεσμική ρύθμιση σε λειτουργική πραγματικότητα. Χωρίς οργανωμένα σημεία στάθμευσης εκτός αιγιαλού, σαφή μονοπάτια πρόσβασης, βασική σήμανση και προστασία των θινών, το καθεστώς κινδυνεύει να παραμείνει τυπικό και να οδηγήσει σε σύγχυση ή συγκρούσεις.

Σε επίπεδο συμφερόντων, το νέο καθεστώς ευνοεί πρωτίστως το ίδιο το οικοσύστημα, αλλά και όσους επενδύουν ή δραστηριοποιούνται με όρους χαμηλής έντασης και μακροπρόθεσμης αξίας. Αντίθετα, ζημιώνει όσους βασίζονταν σε άμεση εκμετάλλευση της παραλίας, όπως επιχειρήσεις που λειτουργούσαν πάνω στον αιγιαλό ή ιδιοκτησίες που είχαν προσανατολιστεί σε μαζικό τουρισμό.