Αντλία Θερμότητας ή Λέβητας Φυσικού Αερίου; Τι συμφέρει τελικά στο σπίτι σας

Η επιλογή θέρμανσης μοιάζει με απόφαση σκηνοθεσίας, γιατί αλλάζει το πώς ζείτε τον χειμώνα και το τι πληρώνετε κάθε μήνα. Αν έχετε μπροστά σας το δίλημμα ανάμεσα σε λέβητες αερίου και αντλία θερμότητας, αυτό που σας συμφέρει τελικά δεν είναι μια απάντηση γενικής χρήσης, αλλά μια λύση που ταιριάζει στο σπίτι σας, στη μόνωση, στα σώματα, στις συνήθειες και στον ορίζοντα που θέλετε να κάνετε απόσβεση.

Με την αντλία θερμότητας αγοράζετε κυρίως απόδοση, με την έννοια ότι «μεταφέρει» θερμότητα αντί να τη δημιουργεί με καύση. Η απόδοση περιγράφεται από τον δείκτη COP και, πιο ουσιαστικά για την πραγματική ζωή, από τον εποχιακό δείκτη SCOP, που εκφράζει τη μέση απόδοση στη διάρκεια ολόκληρης της περιόδου θέρμανσης, με διαφορετικές εξωτερικές θερμοκρασίες και μερικά φορτία. Αυτό σημαίνει ότι δεν σας ενδιαφέρει μόνο ένα νούμερο σε ιδανικές συνθήκες, αλλά το πώς συμπεριφέρεται σε μια ολόκληρη σεζόν, όταν οι θερμοκρασίες ανεβοκατεβαίνουν και η ζήτηση δεν είναι σταθερή.
Το πρώτο φίλτρο είναι η θερμοκρασία προσαγωγής που χρειάζεται η εγκατάστασή σας. Αν έχετε ενδοδαπέδια ή μεγάλα σώματα χαμηλών θερμοκρασιών, η αντλία θερμότητας συχνά ταιριάζει ιδανικά, επειδή μπορεί να δουλεύει με σταθερά, χαμηλότερα νερά και να κρατά οικονομία χωρίς να πιέζεται. Αν, αντίθετα, το σπίτι ζεσταίνεται σήμερα μόνο με πολύ ζεστό νερό στα σώματα, υπάρχουν λύσεις υψηλότερης θερμοκρασίας, ακόμη και με δυνατότητα προσαγωγής γύρω στους 70°C. Όμως, όσο ανεβαίνει η προσαγωγή, κατά κανόνα, πέφτει η απόδοση, γι’ αυτό χρειάζεται μελέτη θερμικών απωλειών και έλεγχος αν τα υπάρχοντα σώματα επαρκούν ή αν χρειάζονται ενίσχυση.
Στην άλλη πλευρά, οι λέβητες αερίου δίνουν αίσθηση άμεσης ισχύος και μια εγκατάσταση που οι περισσότεροι τεχνικοί γνωρίζουν καλά. Ο λέβητας συμπύκνωσης γίνεται πραγματικά οικονομικός όταν το κύκλωμα δουλεύει με χαμηλές θερμοκρασίες επιστροφής, ώστε να αξιοποιεί τη συμπύκνωση των καυσαερίων. Γι’ αυτό βλέπετε συχνά ονομαστικές αποδόσεις που «ξεπερνούν» το 100%, επειδή ο υπολογισμός γίνεται με βάση την κατώτερη θερμογόνο δύναμη του καυσίμου, όχι επειδή παραβιάζεται η φυσική.
Μετά έρχεται το κεφάλαιο «συμφέρει», που δεν είναι μόνο το λειτουργικό κόστος. Η αντλία θερμότητας συνήθως απαιτεί μεγαλύτερη αρχική επένδυση και σωστή ηλεκτρική υποδομή, αλλά μπορεί να σας δώσει και ψύξη, άρα να καλύψει διπλό ρόλο στο σπίτι. Ο λέβητας φυσικού αερίου συχνά έχει χαμηλότερο κόστος εγκατάστασης όταν υπάρχει ήδη σύνδεση, όμως το μηνιαίο σας κόστος ακολουθεί την τιμή του καυσίμου και, κυρίως, το πόσο σωστά έχει ρυθμιστεί η εγκατάσταση, ώστε να δουλεύει ήρεμα, με αντιστάθμιση και χωρίς άσκοπες υπερθερμάνσεις.
Μην παραβλέπετε την πρακτική πλευρά. Η αντλία θερμότητας θέλει χώρο για εξωτερική μονάδα, υδραυλική ισορροπία, σωστή απομάκρυνση συμπυκνωμάτων και ρυθμίσεις που ταιριάζουν στον καιρό, αλλιώς μπορεί να δουλεύει νευρικά και να χάνει απόδοση. Ο λέβητας θέλει σωστή απαγωγή καυσαερίων, έλεγχο ασφάλειας και τακτική συντήρηση καύσης. Και στα δύο συστήματα, η σωστή διάσταση είναι η λεπτομέρεια που κάνει τη διαφορά, γιατί ένα υπερδιαστασιολογημένο μηχάνημα πληρώνεται δύο φορές, στην αγορά και στη λειτουργία.
Αν θέλετε μια πυξίδα χωρίς υπεραπλουστεύσεις, η αντλία θερμότητας λάμπει σε σπίτια με καλή μόνωση και χαμηλές θερμοκρασίες λειτουργίας, ενώ ο λέβητας αερίου είναι συχνά πρακτική επιλογή όταν χρειάζεστε υψηλότερες θερμοκρασίες και έχετε εύκολη πρόσβαση σε φυσικό αέριο. Το πιο ασφαλές βήμα είναι να ζητήσετε υπολογισμό θερμικών απωλειών και μια ετήσια προσομοίωση κόστους, ώστε η απόφαση να στηρίζεται σε αριθμούς που ανήκουν στο δικό σας σπίτι, όχι σε γενικές εντυπώσεις.