Ένας χρόνος κλείνει, τα μεγάλα ζητούμενα ωστόσο μένουν ανοιχτά!

Η τελευταία ημέρα του χρόνου προσφέρεται, σχεδόν επιβάλλεται, για έναν σύντομο απολογισμό. Όχι για λόγους τυπικούς, αλλά γιατί η μετάβαση από το παλιό στο νέο έτος φωτίζει καθαρότερα τι προχώρησε, τι έμεινε πίσω και, κυρίως, ποια είναι τα πραγματικά διακυβεύματα για τον τόπο. Το 2025 αφήνει στο Ρέθυμνο έναν σύνθετο απολογισμό.

Η εξέλιξη των φοιτητικών κατοικιών στου Γάλλου, το μεγάλο αμφιθέατρο και το υπό σχεδιασμό εκπαιδευτικό κέντρο του Δήμου Ρεθύμνης συγκροτούν έναν ενιαίο ακαδημαϊκό και ερευνητικό πόλο, που μετατοπίζει το βάρος της πόλης δυτικά και επαναπροσδιορίζει τον ρόλο της στον χάρτη της Κρήτης. Εάν αυτά τα έργα ολοκληρωθούν όπως σχεδιάζονται, το Ρέθυμνο αποκτά μια δεύτερη - πνευματική και επιστημονική - «καρδιά», συμπληρωματική προς την ήδη ανεπτυγμένη τουριστική του ζώνη στα ανατολικά. 

Την ίδια στιγμή, ωστόσο, σε κρίσιμους τομείς της καθημερινότητας η εικόνα παραμένει προβληματική. Το Νοσοκομείο Ρεθύμνης εξακολουθεί για ακόμη μία χρονιά να λειτουργεί σε καθεστώς δομικής υποστελέχωσης, χωρίς να αποτελεί ουσιαστική προτεραιότητα ούτε για το Υπουργείο Υγείας ούτε για την 7η Υγειονομική Περιφέρεια. Οι επιμέρους επιτυχίες και η αυταπάρνηση του προσωπικού δεν μπορούν να καλύψουν το βασικό έλλειμμα: την απουσία επαρκούς ανθρώπινου δυναμικού για την κάλυψη των αναγκών ενός ολόκληρου νομού. 

Παράλληλα, η Παλιά Πόλη συνεχίζει να χάνει τον κοινωνικό της ιστό. Η ψήφιση της κανονιστικής για τη λειτουργία της δημιούργησε προσδοκίες, όμως η εφαρμογή της παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη καθώς οι δημοτικοί αστυνομικοί, που αναμένονται εδώ και μήνες, δεν έχουν ακόμη εμφανιστεί στους δρόμους της Παλιάς Πόλης, για να εφαρμόσουν στην πράξη όσα ψηφίζονται στα έδρανα του Δημοτικού Συμβουλίου. Οι υπερβάσεις, η ηχορύπανση και η τουριστική μονοκαλλιέργεια μετατρέπουν ολοένα και περισσότερο έναν ζωντανό κύτταρο σε χώρο μονοδιάστατης εκμετάλλευσης. Η Εθνικής Αντιστάσεως, ένας από τους δύο βασικούς εμπορικούς δρόμους, έχει ήδη χάσει σε μεγάλο βαθμό τη φυσιογνωμία της και μαζί της ένα κομμάτι της αστικής ταυτότητας του Ρεθύμνου.

Στο πεδίο της καθημερινότητας, το κυκλοφοριακό αναδείχθηκε και φέτος σε μείζον πρόβλημα. Η πόλη έζησε μήνες έντονης συμφόρησης, με έλλειψη θέσεων στάθμευσης και διαρκές κομφούζιο στο κέντρο. Στα αρνητικά της χρονιάς καταγράφεται ότι δεν προχώρησε ούτε το έργο του δημοτικού πάρκινγκ στην πλατεία Τεσσάρων Μαρτύρων, ούτε τα πάρκινγκ που είχαν συζητηθεί, ούτε, τέλος, η δρομολόγηση έστω του ηλεκτρικού λεωφορείου, που θα μπορούσε να λειτουργήσει ως στοιχειώδης ανάσα για την αποσυμφόρηση του ιστορικού και εμπορικού της κέντρου. Το αποτέλεσμα είναι μια πόλη που εξακολουθεί να λειτουργεί με υποδομές κατώτερες των καθημερινών αναγκών των κατοίκων και επισκεπτών της.

Στα μεγάλα καμπανάκια της χρονιάς -που δεν μπορούν, αλλά ούτε πρέπει να αγνοηθούν - έρχεται να προστεθεί η λειψυδρία. Η λίμνη Κουρνά βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα και το πρόβλημα δεν μπορεί πλέον να αντιμετωπίζεται ως συγκυριακό. Η διαχείριση του νερού αναδεικνύεται σε κρίσιμο στρατηγικό ζήτημα για τον νομό και για το νησί συνολικά και απαιτεί σχέδιο, επενδύσεις και διαπεριφερειακή συνεργασία, όχι αποσπασματικές κινήσεις.

Δυστυχώς, απο τον σύντομο αυτό απολογισμό δεν απουσιάζουν τα φαινόμενα του ΟΠΕΚΕΠΕ, που τραυμάτισαν για μία ακόμη φορά τη δημόσια εικόνα της Κρήτης, ούτε τα ζητήματα οπλοφορίας και οπλοχρησίας, για τα οποία έχουν αναληφθεί -  αναμένονται τα αποτελέσματά τους - κυβερνητικές πρωτοβουλίες. 

Χωρίς αμφιβολία, μένουν πολλά να γίνουν ακόμη. Η διαχείριση άλλωστε των δημοσίων πραγμάτων συνιστά μια διαρκή πρόκληση και μια διαρκή ευθύνη. 

Ας επιτρέψουμε στον εαυτό μας την αναγκαία αισιοδοξία.

Καλή χρονιά!

ΜΑΝΩΛΗΣ ΧΑΛΚΙΑΔΑΚΗΣ