Η Ελλάδα απείχε στον ΟΗΕ από την υποστήριξη της Κούβας

ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ. Η Ελλάδα απείχε από την ψηφοφορία της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για τον τερματισμό του αμερικανικού εμπάργκο κατά της Κούβας, ενώ η Κύπρος και η Τουρκία ψήφισαν υπέρ. Η Αθήνα είχε υποστηρίξει το αντίστοιχο ψήφισμα το 2025, επομένως η φετινή αποχή συνιστά αλλαγή της ελληνικής στάσης.

Η διαφοροποίηση έχει πολιτικό ενδιαφέρον, καθώς η Ελλάδα είναι η μόνη από τις τρεις χώρες που απέσυρε τη θετική της ψήφο. Η Κύπρος, αν και μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και η Τουρκία, παρά τη συμμετοχή της στο ΝΑΤΟ, διατήρησαν την αντίθεσή τους στο αμερικανικό εμπάργκο.

Η απόφαση και η υποχώρηση της υποστήριξης

Η Γενική Συνέλευση ενέκρινε την Τετάρτη 28 Οκτωβρίου το ψήφισμα A/81/L.5, με το οποίο ζητείται ο τερματισμός του οικονομικού, εμπορικού και χρηματοπιστωτικού εμπάργκο των ΗΠΑ κατά της Κούβας.

Σύμφωνα με τα επίσημα πρακτικά της 28ης συνεδρίασης, το αποτέλεσμα ήταν 130 ψήφοι υπέρ, 17 κατά και 25 αποχές. Το 2025 είχαν καταγραφεί 165 υπέρ, επτά κατά και 12 αποχές. Πρόκειται για τη χαμηλότερη υποστήριξη του ψηφίσματος εδώ και είκοσι χρόνια, όπως επισημαίνει η υπηρεσία ειδήσεων του ΟΗΕ.

Η μεταβολή σημειώθηκε ύστερα από εκτεταμένη αμερικανική διπλωματική εκστρατεία. Σύμφωνα με το Reuters, η κυβέρνηση Τραμπ επιδίωξε να πείσει περισσότερες χώρες να καταψηφίσουν το ψήφισμα ή να απόσχουν. Η προσπάθεια απέδωσε, ιδιαίτερα μεταξύ ευρωπαϊκών και λατινοαμερικανικών κυβερνήσεων.

Η Γερμανία και η Ιταλία περιλαμβάνονται στις χώρες που επέλεξαν την αποχή, ενώ η Κολομβία, η Κόστα Ρίκα και ο Ισημερινός καταψήφισαν. Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ παρέμειναν στην πλευρά του «όχι».

Πώς ερμηνεύεται η ελληνική αποχή

Η αλλαγή της ελληνικής ψήφου συμπίπτει με την αμερικανική προσπάθεια περιορισμού της διεθνούς καταδίκης του εμπάργκο. Μία πιθανή ερμηνεία είναι ότι η ελληνική κυβέρνηση επέλεξε να συνταχθεί με ευρωπαϊκές και νατοϊκές κυβερνήσεις που επιδίωξαν να αποφύγουν νέα αντιπαράθεση με την Ουάσιγκτον. Καμία ερμηνεία δεν μπορεί να αποδοθεί ως επίσημη ελληνική θέση χωρίς σχετική δήλωση του Υπουργείου Εξωτερικών.

Η στάση της Κύπρου και της Τουρκίας δείχνει, πάντως, ότι οι σχέσεις με τις ΗΠΑ δεν οδηγούν υποχρεωτικά στην ίδια επιλογή. Η Λευκωσία και η Άγκυρα υποστήριξαν το αίτημα της Αβάνας, χωρίς αυτό να συνεπάγεται συνολική πολιτική συμφωνία με την κουβανική κυβέρνηση.

Ανάλογες διαφοροποιήσεις καταγράφηκαν και στα Βαλκάνια. Σύμφωνα με το IBNA, η Βουλγαρία, η Ρουμανία, η Αλβανία, η Κροατία και το Μαυροβούνιο απείχαν, ενώ η Βόρεια Μακεδονία, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη και η Σλοβενία καταψήφισαν. Η Σερβία υπερψήφισε.

Το αναπάντητο ερώτημα προς την Αθήνα

Η φετινή ψηφοφορία κατέγραψε δύο παράλληλα αποτελέσματα. Η Κούβα διατήρησε την πλειοψηφία υπέρ της άρσης του εμπάργκο, ενώ οι ΗΠΑ πέτυχαν σημαντική μείωση της διεθνούς υποστήριξης προς το σχετικό ψήφισμα.

Η ελληνική αποχή εντάσσεται σε αυτή τη μεταβολή, αλλά δεν έχει μέχρι στιγμής εξηγηθεί επισήμως. Η διάκριση είναι ουσιώδης: η αποχή δεν ισοδυναμεί με υπερψήφιση του εμπάργκο, αποτελεί όμως απόσυρση της προηγούμενης ρητής υποστήριξης στον τερματισμό του.

Το ερώτημα που προκύπτει για την ελληνική κυβέρνηση είναι συγκεκριμένο: Τι άλλαξε από το 2025 ώστε η Ελλάδα να μην υποστηρίξει φέτος την άρση του αμερικανικού εμπάργκο, όταν η Κύπρος και η Τουρκία διατήρησαν τη θετική τους ψήφο;