Οφείλουμε επιτέλους να αναμετρηθούμε με την Ιστορία και το μέλλον μας
Άρθρο υπέρ της αναβίωσης του Δημοτικού Θεάτρου του Δημήτρη Μπιάγκη – Γραμματέα ΚΟ ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής – Βουλευτή Κέρκυρας.
Οι πρόσφατες ανακοινώσεις για τη δημοπράτηση των μελετών αναβάθμισης του Δημοτικού Θεάτρου της Κέρκυρας που αγγίζουν το ένα εκατομμύριο ευρώ μέσω του ΕΣΠΑ αλλά και η σχετική απάντηση του Υπουργείου Πολιτισμού σε ερώτησή μας για την αναβίωσή του, τροφοδότησαν δικαίως τον δημόσιο διάλογο για την προοπτική του.
Η σημερινή του εικόνα δίνει την αίσθηση παρακμής και έντονης φθοράς που δεν αξίζει στην Κέρκυρα της μακρόχρονης πολιτιστικής κληρονομιάς. Αιτία, πέρα από τον αρχικό σχεδιασμό αλλά και τον τρόπο υλοποίησης, η κακή χρήση των υλικών, οι σοβαρές αρχικές ατεχνίες, η έλλειψη σωστής συντήρησης, οι κατά καιρούς επεμβάσεις που μεγιστοποίησαν τα όποια προβλήματα. Το κυριότερο αίτιο στην ουσία ήταν η μη αποδοχή από την τοπική κοινωνία συνολικά, της όλης κατασκευής. Το σημερινό Δημοτικό Θέατρο είναι ένα μοντέρνο κτήριο, το οποίο δυστυχώς, αντιμετωπίζει πολύ σοβαρά δομικά κτηριακά προβλήματα και δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις ανάγκες και απαιτήσεις της τοπικής κοινωνίας.
Οι Κερκυραίοι δεν ξεχνούμε το εξαιρετικό κτήριο του Παλιού Θεάτρου και αναπόφευκτα το συγκρίνουμε με το νέο, στην πλειοψηφία μας απογοητευμένοι για την εμφάνισή του.Οι προτάσεις των μελετητών δεν μπορούν σε καμία περίπτωση να αξιοποιήσουν όλα τα συγκριτικά πλεονεκτήματα που θα μπορούσε να προσδώσει η πλήρης ανάπλαση του χώρου και φυσικά σε καμμιά περίπτωση δεν μπορούν να ικανοποιήσουν το κοινό αίσθημα που επιζητεί σθεναρά την αναβίωση του Παλαιού Θεάτρου. Πόσο μάλλον, όταν σε πανευρωπαϊκό επίπεδο υπάρχουν εκατοντάδες παρόμοια παραδείγματα, όπου κυβερνήσεις κρατών προχώρησαν μέσωευρωπαϊκών προγραμμάτων σε τέτοιες αξιέπαινες πρωτοβουλίες με σεβασμό στην ιστορική πολιτιστική κληρονομιά τους.
Το κτήριο του Παλιού Δημοτικού Θεάτρου αποτελεί τοπόσημο για την πόλη και θεωρήθηκε δικαίως ως ένα από τα καλύτερα της Ευρώπης, με υπέροχη ακουστική και πλούσια διακοσμημένους εσωτερικούς χώρους συνιστώντας χαρακτηριστικό δείγμα επαρχιακού Λυρικού Θεάτρου. Η αναβίωσή του δεν είναι μια τωρινή ιδέα, είναι ένα όνειρο μιας ολόκληρης κοινωνίας που κατά καιρούς επιχείρησε με κοινωνικούς φορείς και σωματεία να προχωρήσει σε πρωτοβουλίες για την αναστήλωσή του. Όπως όνειρο ήταν και η αναστήλωση της πόλης της Δρέσδης, του ιστορικού κέντρου της Φρανκφούρτης, του Βερολίνου, του Θεάτρου Βέρντι στην Πάδοβα που βομβαρδίστηκε το 1917 και αναστηλώθηκε, της Σκάλας του Μιλάνου μετά από τους βομβαρδισμούς του 1943, αλλά και του Εθνικού Θεάτρου στην Αθήνα που αποκαταστάθηκε. Όλες αυτές οι παρεμβάσεις οδήγησαν σε πολιτιστική ανάταση των τοπικών κοινωνιών και αποτέλεσαν εφαλτήριο και εχέγγυο για τη συνέχιση της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Κι ενώ εμείς βαυκαλιζόμαστε αν αξίζουμε ή όχι την αναστήλωσή του, το Υπουργείο Πολιτισμού δαπανά 60 εκατομμύρια ευρώ για τα μνημεία του Έβρου που προέρχονται από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα και πόρους του Υπουργείου. Μόνο η αποκατάσταση της στέγης και του μιναρέ του τεμένους Βαγιαζήτ στο Διδυμότειχο θα κοστίσει 12,5 εκατομμύρια ευρώ.
Ποτέ και κανείς δεν διεκδίκησε συντονισμένα την αναβίωση του Δημοτικού Θεάτρου. Η πολιτεία δεν ρωτήθηκε ποτέ. Ίσως γιατί όσοι ζητούν την αναβίωσή του λογίζονται ως ρομαντικοί και αιθεροβάμονες, ειδικά όταν η Κέρκυρα πάσχει από ανυπαρξία σχεδίου, οράματος, αλλά και προοπτικής έργων, στερείται βασικών υποδομών και ουσιαστικά δεν μπορεί να επιλύσει χρόνια προβλήματα όπως η ύδρευση, η διαχείριση των απορριμμάτων, το κυκλοφοριακό, το πεπαλαιωμένο οδικό δίκτυο, οι σχολικές και αθλητικές υποδομές,όταν παρόμοια έργα όπως ο Φοίνικας βάλτωσαν και το νησί πάσχει σ’ όλους τους τομείς.
Το τραγικό όμως είναι, πως ποτέ δεν ρωτήθηκαν και οι ίδιοι οι άνθρωποι του πολιτισμού. Αυτοί που διαφύλαξαν με μεγάλες προσπάθειες στα αγνά κύτταρα των τοπικών μας κοινωνιώντην πολιτιστική μας κληρονομιά και με μόχθο κρατούν ζωντανές τις ρίζες που διαμόρφωσαν την κουλτούρα μας.Τα «βαριά χαρτιά» του πολιτισμού μας.Σωματεία όπως η «Αναγνωστική Εταιρεία», η «Εταιρεία Κερκυραϊκών Σπουδών», το Ιόνιο Πανεπιστήμιο, οι Φιλαρμονικές μας, η «Παλιά», η «Μάντζαρος», η «Καποδίστριας», οι δεκάδες χορωδίες μας, τα χορευτικά συγκροτήματα, οι θεατρικές ομάδες,δημιουργοί, καλλιτέχνες κι ανεξάρτητοι φορείςπου τέθηκαν στο περιθώριο και σε δεύτερη μοίρα, όχι μόνο από την πολιτεία αλλά και από τους δικούς μας τοπικούς φορείς.
Ίσως για κάποιους η Κέρκυρα του Μάντζαρου, του Σαμάρα, της μουσικής και του πολιτισμού να μην αξίζει τα δεκάδες εκατομμύρια που θα μπορούσε να κοστίσει η αναστήλωση του Παλιού Δημοτικού Θεάτρου. Ίσως να αξίζει μόνο τα 10 ή 20 περίπου εκατομμύρια που θα στοιχίσουν τα έργα αποκατάστασης και αναβάθμισης του υπάρχοντος κτηρίου, αφού μόνο οι μελέτες φθάνουν το ένα εκατομμύριο. Το ερώτημα όμως παραμένει.Ποιος κρατά τη μπαγκέτα των αποφάσεων για το Δημοτικό Θέατρο αν όχι οι ίδιοι άνθρωποι του πολιτισμού;
Η πολιτιστική μας κληρονομιά αποτελεί έναν ανεκτίμητο θησαυρό που γενιές ολόκληρες διαφύλαξαν με μόχθο και προσήλωση. Σήμερα, το πολιτιστικό απόθεμα προκρίνεται, αφενός ως ένα ουσιαστικό εργαλείο για την οικονομική και αειφόρο ανάπτυξη των κοινοτήτων, αφετέρου ως στοιχείο συγκρότησης της ίδιας της ταυτότητάς τους μέσα από τη διατήρηση και τη διαχείριση της μνήμης και των συναισθημάτων. Ποτέ και κανείς απ’ όσους διαχειρίστηκαν τις τύχες του τόπου μας δεν κατάλαβε τη σημασία του πολιτιστικού μας αποθέματος, όχι μόνο για το χθες και σήμερα, αλλά για το ίδιο το μέλλον μας. Τώρα, με τούτο το ερέθισμα, περισσότερο από ποτέ, αξίζει να ακουστεί η φωνή των ανθρώπων του πολιτισμού και της δημιουργίας. Αυτοί είναι που πρέπει να αναλάβουν πρωτοβουλίες καθορίζοντας με τις επιλογές τους την πολιτιστική μας ταυτότητα μετρώντας το ανάστημά μας με την ίδια την Ιστορία και το μέλλον.
