Σαν Σήμερα - Κωνσταντίνος Θεοτόκης

Σαν Σήμερα - Κωνσταντίνος Θεοτόκης

Γράφει η Μαριλένα Σούκερα

13
Μαρτίου / 2021

Ο Κωνσταντίνος (Ντίνος) Θεοτόκης γεννήθηκε, σαν σήμερα, την 13η Μαρτίου 1872, στην Κέρκυρα. Σπούδασε στο Παρίσι και στη Γερμανία και επηρεάστηκε από τη σοσιαλδημοκρατική κίνηση των αρχών του 20ου αιώνα. Οι σοσιαλιστικές ιδέες του αντανακλώνται στα έργα του. Από το 1907 έως και το 1909 ταξιδεύει στη Γερμανία, όπου συναντά τον Κ. Χατζόπουλο και πραγματοποιείται η οριστική στροφή του προς τον σοσιαλισμό. Σε ηλικία 21 ετών παντρεύεται την κατά 17 χρόνια μεγαλύτερή του βαρόνη Ερνεστίνα φον Μάλοβιτς. Κατεστραμμένος οικονομικά μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, μεταβαίνει στην Αθήνα αναζητώντας εργασία και γίνεται σύμβουλος στον εκδοτικό οίκο «Ελευθερουδάκη». Έπειτα από δύο ημέρες παραιτείται, διότι ο επαναστατικός του χαρακτήρας δεν ανέχονταν συμβιβασμούς.

Ως φίλος του Λορέντζου Μαβίλη, ήταν πρεσβευτής της Επτανησιακής Σχολής και συνέβαλε σημαντικά στη δημιουργία της Κερκυραϊκής σχολής και του δημοτικιστικού κινήματος. Πεζογράφος, ποιητής, μεταφραστής, πολυμαθής, ο Κωνσταντίνος Θεοτόκης ήταν μία από τις προδρομικές μορφές στη νεοελληνική λογοτεχνία. Με το πεζογραφικό του έργο άσκησε κριτική σε μία κοινωνία που μετέβαινε από τη φεουδαρχία στον αστισμό. Εισήγαγε στη νεοελληνική λογοτεχνία το κοινωνικό μυθιστόρημα και ανανέωσε την ηθογραφία με ρεαλιστικά στοιχεία συμβάλλοντας στη στροφή της λογοτεχνίας στον ρεαλισμό.

Στα πνευματικά του χαρίσματα περιλαμβάνεται και η γλωσσομάθειά του. Γνώριζε γαλλικά, γερμανικά, ιταλικά, αρχαία ελληνικά. λατινικά και σανσκριτικά. Το μεταφραστικό του έργο είναι σημαντικό. Η γλώσσα που χρησιμοποιεί στα διηγήματά του είναι  η δημοτική με κάποιους κερκυραϊκούς ιδιωματισμούς. Σπουδαία έργα του είναι, μεταξύ άλλων, Η τιμή και το χρήμα, Κατάδικος, Η ζωή και ο θάνατος του Καραβέλα, Σκλάβοι στα δεσμά τους. Μετά τον θάνατό του κυκλοφόρησαν οι Κορφιάτικες ιστορίες, που απαρτίζονται από έντεκα διηγήματα, καθώς και τα Σονέτα του Κ. Θεοτόκη, δηλαδή το ποιητικό του έργο.

Η κερκυραϊκή κοινωνία είχε επηρεαστεί από τον δυτικό πολιτισμό λόγω της ενετικής, γαλλικής και αγγλικής κατοχής. Έτσι η ακαμψία της αίσθησης τιμής και ντροπής που χαρακτήριζε τους μεσογειακούς πληθυσμούς άρχισε πρώτα εκεί να υποχωρεί. Ο Θεοτόκης, ως ευρωσπουδαγμένος, κατήγγειλε αυτήν την ακαμψία. Ο Θεοτόκης οραματίζονταν έναν κόσμο δικαιότερο και ηθικά ομορφότερο. Αυτές τις ιδέες του τις έκανε τέχνη. Πέθανε στην Κέρκυρα την 1η Ιουλίου 1923.